Namjera da se zastava koja je imala jednokratnu upotrebu od 1993. do 2004. godine retroaktivno proglasi „istorijskom narodnom zastavom” nema utemeljenje u milenijumskoj prošlosti Crne Gore i Crnogoraca. Time se poništavaju istorijski simboli Vojislavljevića, Balšića, Crnojevića, Petrovića-Njegoša pod kojima su izvojevane najveće pobjede: krstaš-barjak, alaj-barjak, zastave iz bitaka na Martinićima, Krusima, Grahovcu, Vučjem Dolu, Fundini, Balkanskim ratovima, Mojkovcu, etc. Nijedna od tih zastava nije bila ni nalik hibridu kakav predlažu Božović i Kaluđerović.
Bogdan Božović (33) i Slađana Kaluđerović (38), ekonomisti, poslanici Socijalističke narodne partije (SNP) koja je dio koalicione vlade Milojka Spajića, dostavili su Skupštini Crne Gore juče, 9. novembra, prijedlog Zakona o dopunama Zakona o državnim simbolima i Danu državnosti Crne Gore.
Predlažu da se, poslije poglavlja 5, doda novo, koje glasi: „NARODNA ISTORIJSKA ZASTAVA (u daljem tekstu: Narodna zastava)”, sa tri člana koji glase:
– Narodna istorijska zastava je crveno-plavetna-bijela sa jednakim i vodoravno položenim poljima. Odnos dužine i širine Narodne zastave je tri prema jedan.
– Narodna zastava se upotrebljava i ističe u skladu sa zakonom.
– Narodna zastava se može isticati: 1) na zgradi Skupštine Crne Gore, 2) na rezidenciji predsjednika Crne Gore, 3) u dane državnih praznika Crne Gore, 4) na pola koplja, u dane žalosti koje odredi Vlada Crne Gore, 5) prilikom međunarodnih susreta, političkih, naučnih, kulturno-umjetničkih, sportskih i drugih skupova, 6) prilikom proslava, svečanosti, kulturnih, sportskih i drugih manifestacija, 7) na zgradama državnih organa, organa državne uprave, organa lokalne samouprave i drugih nosilaca javnih ovlašćenja.
U obrazloženju prijedloga o dopunama zakona, dvoje poslanika SNP-a tvrde da „narodna zastava ima kontinuirano ustavno utemeljenje u ustavima: Knjaževine Crne Gore, Kraljevine Jugoslavije, Socijalističke Republike Crne Gore, Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije, Savezne Republike Jugoslavije, Državne zajednice Srbija i Crna Gora. U svim državno-pravnim statusima Narodna zastava odražavala je istorijski, duhovni i državotvorni identitet Crne Gore”.
Božović i Kaluđerović obrazlažu da se „prvi pomen trobojke vezuje za drugu polovinu 19. vijeka, preciznije za 29. april 1858. godine. Novine iz Beograda su tada u članku objavile da se u Kotoru izrađuju slovenske trobojke koje je naručio crnogorski knjaz Danilo.”
„Osamdesetih godina 19. vijeka trobojka je počela masovno da se upotrebljava kao narodna zastava i počev od toga perioda ona je postala obavezan dio dekora svih državnih, dinastičkih i narodnih svetkovina”, tvrde Božović i Kaluđerović.
„Prvim Ustavom za Knjaževinu Crnu Goru 1905. godine definisan je i status trobojke u čl. 39, i to na način što je bilo propisano sljedeće: ‘Narodne boje su: crvena, plavetna i bijela’, čime je trobojka po prvi put zakonski utemeljena kao državna (narodna) zastava. Nakon Drugog svjetskog rata, preciznije 31. decembra 1946. godine, trobojka je takođe usvojena kao državna zastava, sa aplikacijom na njoj u vidu crvene petokrake zvijezde. Taj oblik je zadržala do 1993. godine, kada joj je vraćen izgled poput trobojke iz Ustava 1905. godine i u tom obliku je postojala do 2004. godine.”
„Trobojka je neizostavni dio slavne crnogorske istorije koju smo dužni da čuvamo”, tvrde Božović i Kaluđerović. „Predloženi amandmanski tekst upravo tome doprinosi i to je njegov osnovni cilj”.
—
Na sajtu Skupštine je objavljeno da je potpredśednik Nikola Camaj dostavio ovaj prijedlog dopune zakona Zakonodavnom odboru.
—
U februaru ove godine prvi zvaničan prijedlog o izmjeni Zakona o državnim simbolima i Danu državnosti Crne Gore podnijela je Demokratska narodna partija, odnosno poslanici: Milan Knežević, Vladislav Bojović i Jelena Kljajević. U oktobru su poslanici SNP-a Kaluđerović i Božović već podnijeli prijedlog, a sada su, pod istim nazivom, predali i specifičan amandman koji detaljnije reguliše mjesta isticanja „narodne istorijske zastave”.
—
Dejan Đurović (60), diplomac na Fakultetu za menadžment u sportu (Alfa BK univerzitet) u Beogradu – menadžer trenažne tehnologije, šef Kluba poslanika Nove srpske demokratije, govoreći prošlog vikenda na stranačkom skupu u selu Rađevići kod Pljevalja, najavio da će se „oko Nove godine trobojka zavijoriti na zgradi Skupštine Crne Gore”.
***
Komentar Antene M
Ustav Knjaževine Crne Gore (1905) nema odredbu o državnoj zastavi Knjaževine Crne Gore, ni o „narodnoj zastavi” ili o „narodnoj istorijskoj zastavi”. Provjerljivo je da takvu odredbu nemaju ni ustavi Kraljevine Jugoslavije, Socijalističke Republike Crne Gore, Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije, Savezne Republike Jugoslavije, Državne zajednice Srbija i Crna Gora.
Izgled „narodne istorijske zastave” („crvena-plavetna-bijela sa jednakim i vodoravno položenim poljima”) – kakvu sada predlažu Božović i Kaluđerović – imala je zastava Crne Gore isključivo od 1993. do 2004. godine (kako je difinisano Zakonom o grbu i zastavi Republike Crne Gore, koji je Skupština Republike Crne Gore usvojila 21. decembra 1993. godine).
Međutim, od 1993. do 2004. Republika Crna Gora nije bila nezavisna država, već dio SR Jugoslavije, tj. dvočlane federacije sa Republikom Srbijom.
Umjesto pokretanja ustavnih amandmana za promjenu državnih simbola, što bi zahtijevalo striktnu proceduru predviđenu članom 4. Ustava Crne Gore, SNP predlagači pribjegavaju prečici – izmjenama i dopunama običnog zakona. Izmišljaju u pravnom sistemu Crne Gore nepostojeću kategoriju „narodna istorijska zastava”. U nauci o zastavama (veksilologiji) takođe ne postoji definicija za ovakav pojam.
Iako se formalno-pravno ne dira u aktuelnu državnu Zastavu Crne Gore, u praksi se na svakom državnom objektu uvodi institucionalni dualizam simbola.
Kovanica „narodna istorijska zastava” ne predstavlja samo jezičku besmislicu, pleonazam i terminološki apsurd, već i direktan pokušaj prekrajanja istorijskih činjenica.
Crnogorska istorija nije samo 20. vijek, tokom kojeg je Crna Gora svega 18 godina bila nezavisna država. A od nasilne aneksije 1918. do okončanja Drugoga svjetskog rata (Kraljevina SHS, Kraljevine Jugoslavija) – Crna Gora nije uopšte ni bila država.
Namjera da se zastava koja je imala jednokratnu upotrebu od 1993. do 2004. godine retroaktivno proglasi „istorijskom narodnom zastavom” nema utemeljenje u milenijumskoj prošlosti Crne Gore i Crnogoraca. Time se poništavaju istorijski simboli Vojislavljevića, Balšića, Crnojevića, Petrovića-Njegoša pod kojima su izvojevane najveće pobjede: krstaš-barjak, alaj-barjak, zastave iz bitaka na Martinićima, Krusima, Grahovcu, Vučjem Dolu, Fundini, Balkanskim ratovima, Mojkovcu, etc. Nijedna od tih zastava nije bila ni nalik hibridu kakav predlažu Božović i Kaluđerović.
Guranjem ovoga hibrida u proceduru, oni pokušavaju da na državne zgrade nezavisne Crne Gore okače i simbole pod kojima su Crna Gora i Crnogorci gubili svoj međunarodno priznati suverenitet. Ono što nazivaju „narodna istorijska zastava” zapravo je veksilološki otpad propalih država 20. vijeka.
Antena M
